تكثير در حشرات

تكثير در حشرات بر اساس روش هاي گوناگون و قدرت باروي غير قابل تصور ، تسلط بي چون و چراي اين جانوران را در سطح  كره ي زمين براي هميشه تضمين كرده است.در غالب حشرات جنس نر و ماده جدا بوده و گامت نر(اسپرماتوزوئيد) در حشره ي نر و گامت ماده(اوول)  در حشره ي ماده تشكيل مي گردد.اين روش به طريقه ي دو جنسي(Bisexual) موسوم است.وضع بكرزايي ، هرمافروديسم و زنده زايي نيز در برخي حشرات ديده شده است.

بكرزايي(پارتنوژنز=Parthenogenese)

نوعي توليد مثل جنسي است كه در آن بر خلاف طريقه ي دوجنسي ، گامت نر در امر فعال نمودن سلول تخمك يا اوول دخالتي ندارد و رشد اوول براي تشكيل جنين بدون انجام تلقيح امكان پذير مي باشد.اين حالت در بعضي حشرات مانند شته ها ، برخي زنبورها ، چوبك مانندها و برخي از ملخ هاي شاخك كوتاه مشاهده شده است.

تكثير به طريق بكرزايي در حشرات از نظر بالا بردن قدرت تكثير گونه ها اهميت زياد دارد و در طبيعت به دو شكل اختياري و اجباري انجام مي گيرد.به علاوه در يك گروه بندي ديگر از نظر وضع جنسي افراد حامل (نر يا ماده) بكرزايي به سه حالت بكزايي نرزايي ، بكرزايي ماده زايي ، بكرزايي نر و ماده زايي مشاهده مي شود.

طرز ريختن تخم در اغلب حشرات بكرزا به صورت تخم گذاري است و رشد جنين تخم هاي تلقيح نشده در خارج از بدن حشره ماده صورت مي گيرد ولي در برخي از حشرات مانند شته ها بكرزايي همراه با زنده زايي است و نشو و نماي جنين تخم هاي بكر در تخمدان ماده انجام و نوزاد زاييده مي شود.

ادامه نوشته

پرده هاي جنيني

در كتاب زيست شناسي و آزمايشگاه(2) سال سوم تجربي ، فقط دو تا از پرده هاي جنيني(آمنيون و كوريون) ذكر شده است.اين در حالي است كه يكي ديگر از پرده ها(كيسه ي زرده) در زيست شناسي و آزمايشگاه(1) سال دوم تجربي در مبحث توليد گلبول هاي قرمز ، به عنوان يك محل توليد ذكر شده و هيچ توضيحي راجع به آن نيامده است.

مطالب ذيل از زيست شناسي جانوري سال چهارم متوسطه ي نظام قديم گوياي تمامي پرده هاي جنيني و كار آن هاست:

همه ي مهره داران ساكن خشكي داراي چهار پرده در اطراف جنين به نام هاي كوريون ، آمنيون ، آلانتوئيس و كيسه ي زرده هستند.اين پرده ها جزء خود جنين نيستند و در هنگام تولد از آن جدا مي شوند.نقش آن ها حفاظت از جنين در طول مدت رشد ، تأمين غذا و اكسيژن و كمك به دفع مواد زايد است.(در تخم پرندگان و خزندگان كوريون به صورت پرده اي نازك به سطح داخلي پوسته ي آهكي چسبيده است).در پستانداران ، كوريون به ديواره ي رحم مي چسبد.

آلانتوئيس ضمن تكامل لوله ي گوارشي حاصل مي آيد.كار آلانتوئيس ، كه اندامي كيسه مانند است در خزندگان و پرندگان دفع مواد زايد و در پستانداران ، كمك به جذب مواد غذايي است.كيسه ي زرده هم مانند آلانتوئيس از لوله ي گوارش حاصل مي آيد.در جانوراني كه زرده توليد مي كنند ، اين كيسه دور زرده را مي گيرد و اين ماده را به مصرف رشد جنين مي رساند.با آن كه در تخمك آدمي زرده اي وجود ندارد ، كيسه ي زرده پديد مي آيد و فقط ديواره هاي آن به منزله ي جايگاه موقتي تشكيل گلبول هاي خوني عمل مي كنند.

آمنيون ، داخلي ترين پرده ي اطراف جنين است.البته اين پرده مستقيماً به بدن جنين نمي چسبد و فضاي بين جنين و آمنيون كه به حفره ي آمنيوتي معروف است از مايعي آب مانند به نام مايع آمنيوتي پر مي شود ، كه خود از ترشحات آمنيون است.جنين مهره داران ساكن خشكي در درون اين استخر اختصاصي پرورش مي يابد.مايع آمنيوتي ، مانع خشك شدن بدن جنين مي شود ودر عين حال جلوي آسيب حاصل از وارد آمدن ضربات احتمالي را هم مي گيرد.همچنين ايم مايع به جنين تا حدي آزادي حركت مي دهد.به طور طبيعي ، پرده ي آمنيون اندكي قبل از زايمان مي تركد و حدود يك ليتر مايع آمنيوتي را آزاد مي كند.