امروز در مدرسه يكي از همكاران بحث ترس و افراد ترسو و ... را پيش كشيد و اين مسئله را مورد مذمت قرار داد .با خود به فكر فرو رفتم كه ترس در همه ي موارد نبايد چيز بدي باشد چرا كه مثلاً من معلم كه از خيلي موارد ترس دارم چنين است حال و روزم واي به موقعي كه ترسي نداشته باشم!!!آنچه در ذيل مي بينيد جستجويي اينترنتي در اين زمينه است:
خشیت نه تنها مشکل روانی نیست، بلکه مورد توصیه آیات و روایات میباشد . ترس مختص به قشر خاص یا سن خاصی نیست و کم و بیش افراد جامعه با آن دستبه گریبان هستند و از آن رنج میبرند .
مراحل ترس
ترس در وجود انسان مراحلی دارد . افراد در سنین مختلف به یک میزان و از موارد خاصی نمیترسند . کودک تا سن سه سالگی، از مسائل خاصی میترسد که شامل، ترس از تنهایی، جدایی از پدر و مادر، گریه دیگران، سر و صدا و ... میباشد . از سن چهار تا هفتسالگی، کودک معمولا از حیوان، آب، خون، فضای بسته، دکتر و ... میترسد . از سن هفتسالگی تا نوجوانی، کودک از محیط مدرسه، دوست و همکلاسی و معلم و ... وحشت دارد و این ترس به خاطر جدایی کودک از محیط خانوادگی است . در نوجوانی، ترسها فرق میکند . نوجوانها معمولا از آبرو میترسند و وحشت دارند که آبرویشان برود و شخصیتشان خرد شود . آنها از انتقاد وحشت دارند و لذا از امتحان میترسند و گاه در جلسه امتحان حالشان به هم میخورد; زیرا میترسند نمره بد بیاورند، همچنین از حسابرسی میترسند و وحشت دارند .
از نصیحت کردن دیگران دوری میکنند; زیرا میترسند از آنها انتقاد شود و یا برخوردی از طرف ناصح صورت بگیرد که آبروی آنها را برده و شخصیت آنها را زیر سؤال ببرد .
بسیاری از نوجوانها از مرگ میترسند، از حسابرسی قیامت وحشت دارند و از حوادث میترسند . در جوانی و بزرگسالی، ترس از مسائل دیگری است . بسیاری از افراد در این سنین، از امراض میترسند، مخصوصا آنها که از نظر روحی ضعف داشته باشند . و نیز از مشکلات میترسند، از شکستها وحشت دارند، از کارهایی که احتمال شکست در آن باشد، روی گردان هستند . در سنین بالاتر ترس از مرگ، از آینده و فرجام در دنیا بسیاری از افراد را رنج میدهد، پس ترس در سنین مختلف مراحلی دارد .
ترس مثبت
ترس همیشه جنبه منفی ندارد، بلکه یک ترس ارزشی در مکتب اسلام مطرح است که اسلام انسانها را به اینگونه ترس تشویق و ترغیب کرده است . ترس مثبت، از آن جهت اهمیت دارد و بحثی قابل اجراست که آثار دنیوی و اخروی فراوانی برای انسان به همراه دارد . این ترس نه تنها باعث رکود و سقوط انسان نمیشود، بلکه عامل رشد در بعد معنوی، مادی و دنیوی انسان به شمار میرود . این جاست که اسلام نسبتبه ترس مثبت تاکید دارد و آن را یک صفت ارزشی میشمارد و عقیده دارد که اگر انسان ترس مثبت را در خود تقویت کند، ترس منفی در او راه پیدا نخواهد کرد و به کمال و ارزش معنوی نیز دست پیدا خواهد کرد .
انواع ترس مثبت
ترس مثبت دارای عوامل متعددی است و ممکن است هر کدام از این عوامل موجب بروز ترس در برخی از افراد باشد . این ترسها از آن جا مثبت است که عامل رشد برای انسان به شمار میرود و انسان از این ترس به مقامات، کمالات و ارزشهای الهی و انسانی، دست پیدا میکند . از این رو، از آن به عنوان ترس مثبت و مورد تاکید یاد میشود و به کسی که این ترس را داشته باشد، انسان ترسو اطلاق نمیشود، بلکه این ترس زمینه نفی ترسهای بیهوده و نابه جا است .